NOWOŚĆ!Już dziś zapisz się, aby otrzymywać nasz newsletter! Zapisz się 

Innowacje

Sztuczna inteligencja pomaga leczyć astmę

Sztuczna inteligencja od lat pomaga m.in. w leczeniu astmy, przewidywaniu zaostrzeń i opracowywaniu terapii. Teraz także urządzenia ją wykorzystujące pojawiają się w domach. Wykrywają świsty w płucach i często robią to lepiej od lekarzy.

Przy braku możliwości całkowitego wyleczenia astmy bieżąca kontrola i plan działań odgrywają kluczową rolę w walce z chorobą, zwraca uwagę Europejskie Towarzystwo Oddechowe. Tymczasem połowa osób w Polsce nie kontroluje jej w pełni, a ok. 30% nie robi tego wcale[1].

  Astma jest przewlekłą zapalną chorobą dróg oddechowych, charakteryzującą się zmiennym przebiegiem z okresami zaostrzeń i remisji. Uzyskanie kontroli nad chorobą jest od kilkunastu lat podstawowym celem działań medycznych. Brak kontroli astmy oznacza częste występowanie objawów astmy takich jak: napady kaszlu, świszczący oddech, duszność wydechowa, brak tchu i inne. Wynikają one z działania różnych czynników wyzwalających napady astmy, choć często są efektem niewłaściwego postępowania terapeutycznego (lub jego braku). To prowadzi do zaostrzeń i utraty kontroli nad astmą. Wtedy konieczna jest eskalacja terapii, wizyty u lekarza lub na SOR, rosną znacznie koszty terapii wyjaśnia prof. dr hab. n. med. Andrzej Emeryk.

Z rozwiązaniem przychodzi sztuczna inteligencja, a raczej e-stetoskop ją wykorzystujący. Jeszcze kilka lat temu StethoMe było niewielkim polski start-upem. Obecnie jest to firma specjalizująca się w produkcji sprzętu medycznego. Urządzenie przez nią opracowane wykrywa charakterystyczne dźwięki mogące pojawiać się w płucach przy astmie, zapaleniu płuc i oskrzeli. Zebrane dane zapisywane są w aplikacji i dostarczają informacji o stanie zdrowia. Ułatwiają one lekarzowi dobranie leków i stworzenie spersonalizowanego planu leczenia. Zapewniają także rodzicom wsparcie m.in. przy podejmowaniu decyzji o włączeniu ustalonych z lekarzem dodatkowych leków. W ten sposób e-stetoskop pomaga kontrolować astmę.

Dr Honorata Hafke-Dys, współtwórczyni StethoMe wskazuje, że e-stetoskop dla astmatyków jest tym, czym ciśnieniomierz dla osób z problemami układu krążenia. Zwraca uwagę na znaczenie rozwiązania dla rodziców. – To proste urządzenie pomaga szczególnie rodzicom dzieci z astmą i infekcjami górnych dróg oddechowych. Nie wychodząc z domu mogą monitorować sytuację w płucach dziecka i na podstawie ustalonego z lekarzem planu działań reagować – mówi Hafke-Dys. 

E-stetoskop wspiera rozwijającą się dynamicznie wskutek pandemii branżę telemedycyny. Nic dziwnego, że potencjał technologii dostrzegło Ministerstwo Zdrowia, które od kilku miesięcy realizuje pilotaże urządzeń w placówkach medycznych. 

Niezależne testy przeprowadzone na Uniwersytecie Monash w Melbourne nad sztuczną inteligencją wykorzystywaną przez e-stetoskop pokazały, że algorytmy są równie skuteczne, co doświadczone ucho lekarskie i mogą z powodzeniem być wykorzystywane do wykrywania patologicznych dźwięków spowodowanych astmą czy chorobami układu oddechowego[2]. Zanim sztuczna inteligencja została zaimplementowana w urządzeniu, w trakcie nauki przeanalizowała 43 tysiące przypadków przedstawionych jej za pomocą opisów doświadczonych lekarzy i akustyków. 

Takie rozwiązania jak e-stetoskop mogą być wsparciem w procesie leczenia. Warto jednak podkreślić, że nie stawia on diagnozy i nie zastępuje lekarza, natomiast dostarcza obiektywnych danych. Na przykład dokonuje pomiaru oddechu, wykorzystując przy tym algorytmy sztucznej inteligencji. W takim przypadku e-stetoskop okazuje się nawet o 39% dokładniejszy w rozpoznawaniu nieprawidłowych dźwięków osłuchowych niż lekarze rodzinni opierający się na własnych zmysłach – wyjaśnia Hafke-Dys.

Monitorowanie astmy przez pacjenta, realizacja ustalonego z lekarzem planu działań i regularne kontrole medyczne pozwalają znacznie ograniczyć negatywne skutki choroby. Dzięki ich zastosowaniu od 1/3 do 2/3 spadają hospitalizacje spowodowane astmą[3], ograniczana jest nieobecność w szkole i pracy. Znaczenie właściwej kontroli astmy będzie w najbliższych latach tylko rosło. Jak pokazują badania realizowane przez 15 lat w Brazylii, wzrost temperatur, spowodowany m.in. globalnym ociepleniem, bezpośrednio wpływa na zaostrzenie objawów choroby i hospitalizacje[4].

Astma jest najbardziej powszechną przewlekłą chorobą wśród dzieci w wieku szkolnym[5]. Dotknięte nią jest co dziesiąte dziecko w Polsce, a jej objawy ma 4 mln Polaków[6]. Profesor Emeryk wskazuje, że kontrola astmy, niezależnie czy przy wykorzystaniu sztucznej inteligencji czy bez niej, jest priorytetem, na którym powinni skupić się pacjenci.

Obecnie dysponujemy lekami, które umożliwiają wyeliminowanie prawie do zera objawów astmy i utrzymanie kontroli astmy, a pacjent z tą chorobą może być aktywny zawodowo i społecznie. Ważna jest zatem edukacja chorego i szybkie rozpoznanie przez niego objawów astmy, zaostrzenia jej przebiegu klinicznego i wdrożenie właściwego postępowania farmakologicznego  w domu podsumowuje ekspert.


[1] Dąbrowiecki, P., Dąbrowski, A., Gawlik, R., Barg, W., Bochenek, G., Brożek, G., Dobek, R., Leszek Kowalski, M., Kucharczyk, A., Kupczyk, M., Kupryś-Lipińska, I.,  and Mastalerz-Migas, A. (2021). Jakie błędy występują w leczeniu astmy w Polsce?. Lekarz POZ, 7(2). https://www.termedia.pl/Jakie-bledy-wystepuja-w-leczeniu-astmy-w-Polsce-,98,44139,1,0.html

[2] Kevat, A., Kalirajah, A. & Roseby, R. Artificial intelligence accuracy in detecting pathological breath sounds in children using digital stethoscopes. Respir Res 21,253 (2020). https://doi.org/10.1186/s12931-020-01523-9

[3] Gibson, P. G., Powell, H., Coughlan, J., Wilson, A. J., Abramson, M., Haywood, P., Bauman, A., Hensley, M. J., & Walters, E. H. (2003). Self-management education and regular practitioner review for adults with asthma. The Cochrane database of systematic reviews, (1), CD001117. https://doi.org/10.1002/14651858.CD001117

[4] Wu, Y., Xu, R., Wen, B., Coelho, M. D. S. Z. S., Saldiva, P. H., Li, S., & Guo, Y. (2021). Temperature variability and asthma hospitalisation in Brazil, 2000-2015: A nationwide case-crossover study. Thorax76(10), 962-969. https://doi.org/10.1136/thoraxjnl-2020-216549 

[5] GINA 2020, za: Europen Respiratory Society position statement on asthma and the environment (2021). https://www.ersnet.org/wp-content/uploads/2021/04/ERS-position-statement-on-asthma-and-the-environment-5-May-2021.pdf

[6]  Dąbrowiecki, P., Dąbrowski, A., Gawlik, R., Barg, W., Bochenek, G., Brożek, G., Dobek, R., Leszek Kowalski, M., Kucharczyk, A., Kupczyk, M., Kupryś-Lipińska, I.,  and Mastalerz-Migas, A. (2021). Jakie błędy występują w leczeniu astmy w Polsce?. Lekarz POZ, 7(2). https://www.termedia.pl/Jakie-bledy-wystepuja-w-leczeniu-astmy-w-Polsce-,98,44139,1,0.html

Powiązane artykuły
Innowacje

Rynek robotyki chirurgicznej mocno przyspiesza 

W Polsce działa już 19 autoryzowanych robotów chirurgicznych da Vinci, pojawiały się również instalacje kolejnych systemów chirurgicznych: CorPath GRX w obszarze kardiologii,…
Innowacje

Lekarze z UCK WUM wszczepili sztuczną komorę serca nowej generacji

Profesor Mariusz Kuśmierczyk wraz z zespołem kardiochirurgów dokonał pierwszego na WUM wszczepienia sztucznej komory serca. To ultranowoczesne urządzenie nowej generacji Heartmate 3….
Innowacje

Analiza DNA sojusznikiem w walce z chłoniakiem

Chłoniaki są szóstym nowotworem pod względem częstości występowania. Naukowcy szukają metod, by jak najszybciej zdiagnozować nawrót choroby. 15 września obchodzimy Światowy Dzień…
Zapisz się, aby otrzymywać nasz newsletter

    Dodaj komentarz

    Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.