Znamy wyniki najnowszego raportu*, pierwszego tak szerokiego badania, w którym wprost zapytano mężczyzn o ich doświadczenia przemocowe. Raport pokazuje, że 63% mężczyzn doświadczyło przemocy, a jej konsekwencje są dramatyczne – od zaburzeń zdrowia psychicznego po osamotnienie i ryzyko samobójstwa.
Statystyki są alarmujące: 84% samobójstw w Polsce popełniają mężczyźni, a 2 na 3 z nich deklaruje poczucie samotności. Raport inauguruje start kampanii edukacyjnej wspierającej działanie Antyprzemocowej Linii Pomocy SEXEDPL.
Coraz więcej badań pokazuje, że choć mężczyźni wyjątkowo często zmagają się z samotnością i brakiem wsparcia, wciąż brakuje miejsca na mówienie o męskich doświadczeniach – szczególnie tych związanych z cierpieniem, przemocą, bezradnością czy poczuciem krzywdy. Dla wielu mężczyzn szukanie pomocy staje się szczególnie trudne, jeśli zostali wychowani w poczuciu, że „prawdziwy facet” powinien radzić sobie sam.
Dlatego Fundacja SEXEDPL oraz Uber Polska, które od lat wspólnie angażują się w inicjatywy związane z bezpieczeństwem i przeciwdziałaniem przemocy, postanowiły zapytać mężczyzn o ich doświadczenia, aby jeszcze lepiej edukować w zakresie rozumienia, dostrzegania i przeciwdziałania przemoc, o której mówi się dużo rzadziej.
– Kampania o przemocy seksualnej wobec mężczyzn, którą rozpoczęliśmy na początku 2024 roku, pokazała nam, jak ogromne jest zapotrzebowanie na przestrzeń do rozmowy o tym problemie. Wtedy aż 60% telefonów na Antyprzemocową Linię Pomocy wykonywali mężczyźni. Ten raport to kolejny krok w przełamywaniu tabu i mówieniu głośno o tym, że przemoc wobec mężczyzn istnieje i wymaga realnego wsparcia – mówi Magda Stawinoga, koordynatorka Antyprzemocowej Linii Pomocy SEXEDPL.
Rosnący problem
W ostatnim czasie w przestrzeni publicznej pojawia się coraz więcej zdarzeń związanych z przemocą na tle narodowościowym, gdzie poszkodowanymi są także kierowcy i kurierzy korzystający z aplikacji.
– Chcieliśmy przyjrzeć się problemowi, o którym mówi się zbyt rzadko. Na platformie Uber nie ma miejsca na żadną formę przemocy, ale w przestrzeni publicznej przemoc wobec mężczyzn jest często marginalizowana. To badanie to pierwszy krok – pozwala nam lepiej zrozumieć wyzwania i rozwijać działania, które wspierają bezpieczeństwo wszystkich użytkowników aplikacji – zarówno kobiet, jak i mężczyzn – mówi Iwona Kruk, rzeczniczka prasowa Uber Polska.
Czego dowiadujemy się z badania?
- 63% mężczyzn w Polsce doświadczyło przemocy: emocjonalnej, fizycznej, ekonomicznej i seksualnej.
- Najczęściej jest to przemoc emocjonalna: manipulacja, zastraszanie, izolacja, mobbing, cyberprzemoc.
- 73% mężczyzn mówi, że przemoc, której doświadczyli, miała wpływ na ich zdrowie psychiczne i codzienne funkcjonowanie.
- 2 na 3 mężczyzn nie szuka pomocy – blokuje ich wstyd, strach przed bagatelizowaniem problemu i brak wiedzy, gdzie się zgłosić.
- 81% mężczyzn nie wie, gdzie mogliby znaleźć wsparcie.
- 66% sprawców przemocy wobec mężczyzn to inni mężczyźni, ale kobiety też są sprawczyniami – to najczęściej partnerki, matki czy koleżanki.
- 26% mężczyzn doświadczyło przemocy ze strony przełożonych, a 24% – ze strony współpracowników.
- 60% mężczyzn uważa, że „mężczyzn nie da się skrzywdzić” – to pokazuje, jak silne są społeczne stereotypy.
- 62% badanych przyznaje, że mężczyzna mówiący o doświadczeniu przemocy bywa postrzegany jako „mniej męski”.
- 58% mężczyzn uważa, że przemoc wobec nich to poważny problem społeczny.
- Ponad połowa badanych chce kampanii społecznej, która nagłośni temat i pokaże dostępne formy wsparcia.
- Mężczyźni oczekują edukacji, działań od instytucji i marek, które powiedzą wprost: „Nie jesteś sam. Masz prawo do pomocy”.
– Raport ten stanowi ważny i potrzebny głos w obszarze zdrowia psychicznego oraz zdrowia publicznego. Z perspektywy psychiatrii ujawnione dane są niezwykle niepokojące. Pokazują one, że przemoc wobec mężczyzn nie jest zjawiskiem marginalnym, lecz powszechnym i mającym daleko idące konsekwencje kliniczne – podkreśla dr hab. n. med. Andrzej Silczuk, lekarz specjalista psychiatra, naukowiec, ekspert SEXEDPL. I dodaje: – W interesie zdrowia publicznego raport należy traktować jako pierwszy krok do systemowego uznania przemocy wobec mężczyzn za istotny problem społeczny i zdrowotny. Brak reakcji na tak jednoznaczne dane oznaczałby pogłębianie się kryzysu samotności, przemocy i samobójstw wśród mężczyzn w Polsce.
Pełny raport dostępny jest na stronie Fundacji SEXEDPL – zobacz raport.
* Raport został przygotowany na zlecenie Fundacji SEXEDPL i Uber Polska.